09 февруари 2026
• од Станча Јаќимовски
„Од што толку се плашите од вашето минато, што по секоја цена сакате да го измените?“ – прашањето што го поставува Ким Мехмети во подкастот „Коридор 8“ не е реторичко, туку дијагностичко. Тоа е прашање кое ја погодува суштината на македонската политичка и општествена криза: опсесивната потреба минатото постојано да се преправа, коригира и „пере“, наместо да се разбере и надмине.
Според Мехмети, проблемот не е само во тоа што се прават промени, туку како се прават тие промени. „Толку погрешно промената ја правите што секои четири години менувате“, вели тој, алудирајќи на цикличното поништување на сè што било претходно. Историјата, симболите, наративите – сè станува предмет на политичка ревизија, зависно од тоа кој е на власт. Така, минатото не се третира како заедничка меморија, туку како партиска алатка.
Во таква состојба, иднината станува невозможна. Мехмети користи силна метафора: државата е „потоната во калта на минатото“ и наместо да излезе од неа, таа постојано се мие од истата кал. Тоа миење, според него, е признавање дека проблемот не е надминат. Напротив – колку повеќе се чистиш, толку повеќе покажуваш дека си свесен дека си заглавен.
Ова постојано враќање кон минатото не остава простор за визија. Не може да се зборува за развој, реформи или идни генерации, кога целата енергија е насочена кон оправдување, бришење или прекројување на вчерашниот ден. Држава што не знае што да прави со своето минато, неминовно останува заробена во него.
Затоа предупредувањето на Мехмети е радикално, но јасно: ако Македонија продолжи по овој пат, таа „нема никаква иднина“. Не затоа што иднината ѝ е одземена однадвор, туку затоа што самата се откажува од неа. Во таа логика, државата ќе има „само минато“, а на крајот – и самата ќе стане минато.
Оваа изјава не е песимизам, туку аларм. Таа повикува на соочување, а не на бегање; на континуитет, а не на бришење; на градење иднина врз прифатено минато, а не врз постојано преправано сеќавање. Без тоа, секоја промена останува козметичка, а секоја надеж – привремена.
„Пратениците нека дојдат и пешки – Собранието утре ќе работи“, порача Гаши
Ненадминливи Понуди Дневно
4.8 (10276 рецензии)
Заштедете 152.00 ден

