Брисел балансира меѓу солидарност со Иранците и избегнување на ескалација

TEMU

#1 Најпродаван артикл

Сет од 5 парчиња заштитник на кабли, прекривка за заштита на кабли од ТПУ, додатоци за заштита на кабли, без батерија, за мобилни телефони, комплет за заштита на податочни линии

4.8 (10276)

54 ден

-73%

206 ден

Купи сега

СВЕТ

Брисел балансира меѓу солидарност со Иранците и избегнување на ескалација

01 март 2026

• од Станча Јаќимовски

Министрите за надворешни работи на Европската унија предупредија на непредвидливи економски последици од ескалацијата на конфликтот на Блискиот Исток и повикаа Ормутскиот Теснец да остане отворен за пловидба, но не ги поддржаа отворено американските аспирации за промена на режимот во Иран.

Шефовите на дипломатиите на земјите-членки соопштија дека ги преземаат сите неопходни чекори за обезбедување на безбедноста на граѓаните на ЕУ во регионот и предупредија дека понатамошна ескалација може сериозно да ја загрози стабилноста на Блискиот Исток.

Министрите учествуваа на тричасовна видео-конференција со високата претставничка на ЕУ за надворешна политика и безбедност Каја Калас, по што беше објавена заедничка изјава.

Непознат број европски државјани се заглавени во Иран и поширокиот регион, откако во саботата Израел и САД започнаа воздушни напади врз ирански цели.

Како одмазда за нападите и за смртта на врховниот верски лидер Али Хамнеи, Техеран изврши контранапади врз повеќе цели на Блискиот Исток, што предизвика сериозен хаос во воздушниот сообраќај. Илјадници летови беа откажани на големите аеродромски центри, како Дубаи и Абу Даби.

„ЕУ и нејзините земји-членки ги преземаат сите неопходни мерки за да ја осигурат безбедноста на граѓаните на Унијата во регионот, вклучително и активирање на Механизмот за цивилна заштита на ЕУ доколку е потребно“, се наведува во заедничката изјава.

Механизмот за цивилна заштита претставува инструмент за зајакнување на соработката меѓу европските држави со цел подобрување на превенцијата од катастрофи и одговорот при кризни состојби.

Министрите исто така предупредија дека случувањата во Иран не смеат да доведат до натамошна ескалација, која би можела да има непредвидливи економски последици. ЕУ повика да се избегне какво било нарушување на пловидбата низ Ормутскиот Теснец, клучен поморски коридор за транспорт на нафта.

Без поддршка за промена на режимот

Во заедничката изјава не беше дадена поддршка за американско-израелските аспирации за промена на режимот во Иран.

„ЕУ ја повторува својата солидарност со иранскиот народ и силно ги поддржува нивните фундаментални стремежи за иднина во која нивните универзални човекови права и основни слободи ќе бидат целосно почитувани“, се наведува во соопштението.

Во неделата, претседателката на Европската комисија Урсула фон дер Лајен преку објава на социјалните мрежи повика на промена на режимот во Иран. „Веродостојна транзиција во Иран е итно потребна“, напиша таа.

Мерц: Нема поента да им се држи лекција на сојузниците

Претходно, германскиот канцелар Фридрих Мерц изјави дека неговата влада го споделува „олеснувањето“ на многу Иранци дека „режимот на мулите“ можеби се приближува кон својот крај.

Мерц ја призна правната нејаснотија околу американските и израелските напади, но оцени дека има „малку поента да им се држи лекција на сојузниците“ кога станува збор за „терористички режим“ што ја загрозува глобалната безбедност.

По состанокот на Советот за надворешни работи, Шпанија и Словенија се заложија за деескалација и за засилување на дипломатските напори како единствен одржлив пат кон стабилизација на ситуацијата.