Само 16.061 новородени во 2024: наталитетот во Северна Македонија на историски минимум

TEMU

#1 Најпродаван артикл

Сет од 5 парчиња заштитник на кабли, прекривка за заштита на кабли од ТПУ, додатоци за заштита на кабли, без батерија, за мобилни телефони, комплет за заштита на податочни линии

4.8 (10276)

54 ден

-73%

206 ден

Купи сега

МАКЕДОНИЈА

Само 16.061 новородени во 2024: наталитетот во Северна Македонија на историски минимум

12 март 2026

• од Станча Јаќимовски

Бројот на новородени деца во Европа продолжува да се намалува, што претставува сериозен демографски предизвик за многу земји. Според најновите податоци, во Европската Унија во 2024 година се родени околу 3,55 милиони бебиња, што претставува пад од 3,3% во споредба со 2023 година.

Вкупната стапка на фертилитет во ЕУ во 2024 година изнесува 1,34 живородени деца по жена, што е помалку од 1,38 во 2023 година. Овие бројки покажуваат континуиран пад на наталитетот низ Европа.

Пад на фертилитетот и во Северна Македонија

Сличен тренд се забележува и во Северна Македонија. Во последната деценија стапката на фертилитет постојано опаѓа. Таа изнесувала 1,52 деца по жена во 2004 и 2014 година, додека во 2023 година паднала на 1,49, а во 2024 година на 1,44 деца по жена.

Оваа стапка е значително под нивото од 2,1 деца по жена, кое се смета за потребно за природна обнова на населението. Поради тоа, и Европа и Северна Македонија се соочуваат со сериозни демографски предизвици поврзани со стареење на населението и намалување на бројот на жители.

Разлики меѓу земјите во Европската Унија

Според податоците на Евростат, најниска стапка на фертилитет во Европската Унија во 2024 година е забележана во Малта – 1,01, додека највисока има Бугарија – 1,72 деца по жена.

По Бугарија следуваат:

Франција со стапка од 1,61
Словенија со 1,52

Најниски стапки се регистрирани во:

Малта (1,01)
Шпанија (1,10)
Литванија (1,11)

Жените раѓаат сè подоцна

Друг важен тренд е зголемувањето на возраста на жените при раѓање на првото дете. Во Европската Унија во 2024 година просечната возраст изнесува 29,9 години.

Најмлада возраст е регистрирана во Бугарија – 26,9 години, додека највисока е во Италија – 31,9 години. Во Северна Македонија, жените првото дете во просек го раѓаат на 27,8 години.

Овој тренд на одложување на мајчинството е забележлив во последните две децении. Во 2014 година просечната возраст била 26,6 години, а во 2004 година само 25 години.

Драстичен пад на раѓањата во последните децении

Податоците покажуваат дека во Европската Унија денес се раѓа речиси двапати помалку деца отколку пред шест децении. Во 2024 година стапката на наталитет изнесува 7,9 раѓања на 1.000 жители.

За споредба:

10,5 раѓања на 1.000 жители во 2000 година
12,8 во 1985 година
16,4 во 1970 година

Намалување на раѓањата во Северна Македонија

И во Северна Македонија бројот на новородени деца континуирано опаѓа низ децениите. Статистиката покажува значително намалување:

44.095 деца во 1960 година
37.862 во 1970
35.401 во 1990
29.308 во 2000
24.296 во 2010
19.031 во 2020

Во 2024 година е регистриран рекордно низок број – само 16.061 новородено дете.

Демографски предизвик за иднината

Падот на наталитетот и одложувањето на родителството укажуваат на длабоки општествени промени – економски фактори, миграција, промена на животниот стил и зголемени трошоци за живот. Овие трендови отвораат важни прашања за иднината на демографската структура, работната сила и социјалните системи во Европа и во Северна Македонија.